Categorie archief: gnosis en gnostiek

Van kennis naar wijsheid: de emanatie van de Pistis wordt één met de emanatie van de Sophia in de Ecclesia Pistis Sophia

In de wereldgeschiedenis ontdekken wij hoe de uitvloeiingen van het goddelijke Pleroma zich openbaren in twee stromingen, als twee rivieren. […] De gnosticus Valentinus duidde deze rivieren aan als de Pistis en de Sophia. Eén stroming werd aangeduid als de stroom van de kennis, de Pistis; de andere als de stroom van de wijsheid, de Sophia. Eén stroming die zich geheel en al associeert met de gangbare menselijke kennis van ieder tijdsgewricht, zodat de grote massa die emanaties kan ontdekken en erop kan reageren, ja, móét reageren; en één stroming die zich geheel separaat houdt van deze wereld, maar wel in deze wereld instraalt, opdat de enkeling, de God-zoekende mens, tenslotte de Pistis van de natuur ontvluchtende, uiteindelijk de Sophia zou kunnen vinden, de Sophia zelf zou kunnen zijn. 

Ontdekt u wellicht hoe prachtig dat is, hoe fantastisch goed die methode is? De emanatie van de Pistis stort zich Lees verder

Gedeelten uit ‘Zegezangen van Hermes’ Gnosis’ door George Mead

De documenten die overgeleverd zijn uit de hermetische scriptoria zijn voortbrengselen van vele handen en hoofden. Soms zijn zij zo nauw verweven met de toenmalige wetenschap, dat de opvattingen van de huidige eeuw zich er minachtend en met een gevoel van superioriteit van af zullen keren. Anderzijds blijven de schrijvers ook dikwijls op het pad van de zuivere rede, waardoor zij een onbelemmerde blik bieden op de vergezichten van de waarheid. Zij bleven hoe dan ook belangwekkend, zelfs als zij nauw aansluiten bij het wereldbeeld en de kennis van hun tijd. Hun ideeën over de levende natuur stonden mogelijk in enkele gevallen dichter bij de waarheid dan die van ons met onze moderne opvattingen die uitgaan van de onbezielde dingen. 

Hoe het ook zij, er zijn veel voorbeelden van zuiver, helder denken in de ‘logoi’ of heilige verhandelingen en gesprekken van deze school. Een van de aantrekkelijkste aspecten ervan is dat Lees verder

Gilles Quispel: koningin Juliana zorgde ervoor dat gnostische teksten werden vrijgegeven

Koningin Juliana heeft destijds een essentiële bemiddelende rol gespeeld bij het beschikbaar komen van gnostische geschriften uit de Nag Hammadi bibliotheek die in 1945 is gevonden in Egypte. In de onderstaande tekst wordt dat uitgebreid toegelicht. 

In 1952 geeft professor Gilles Quispel (1916-2006), hoogleraar kerkgeschiedenis aan de Universiteit Utrecht, een reeks lezingen aan ‘ziele-artsen’ over de gnosis. een zekere Philip Metman vertelt hem daar dat hij binnenkort een uitnodiging krijgt voor een bijeenkomst op Het Loo bij Apeldoorn. Volgens Quispel was deze Philip Metman een spion. Hij krijgt inderdaad Lees verder

Gnosticisme en pelagianisme: twee subtiele tegenstanders van heiligheid volgens paus in ‘Verheugt u en jubelt’

Hoe ga je de weg van de godsvrucht nu in de praktijk van het gewone dagelijkse leven? Richtlijnen daarvoor zijn te vinden in dit boek en in vele heilige geschriften van de mensheid. Ook in de notitie ‘Verheugt u en jubelt’, die Paus Franciscus (Jorge Mario Bergoglio) in april 2018 publiceerde onder de Latijnse titel ‘Gaudete et Exsultate’ zul je waardevolle aanwijzingen aantreffen. Deze dringende aansporing tot heiligheid is niet alleen heel goed ontvangen binnen Lees verder

Aanbevolen boeken bij de cursus ‘Van wijsheidsstromingen naar innerlijke wijsheid’ van Stichting Rozenkruis

Aan deelnemers van de cursus ‘Van wijsheidsstromingen naar innerlijke wijsheid – naar het hart van de filosofie’ van Stichting Rozenkruis, die in het najaar van 2017 op vier plaatsen wordt gehouden, wordt de deelnemers een syllabus van 150 pagina’s tegen kostprijs beschikbaar gesteld. Aan degenen die zich verder willen verdiepen in de onderwerpen worden vier boeken aanbevolen.

1. De grote ingewijden van Edouard Schuré

De Fransman Edouard Schuré geldt als een van de meest geliefde esoterische auteurs van alle tijden. Naast zijn aanleg de essentie van Lees verder

De opgang tot vrijheid, hoofdstuk 13 van ‘De komende nieuwe mens’ van J. van Rijckenborgh

Het stralingsveld van de Universele Broederschapkenmerkt zich slechts door het vermogen, dat wij als “roepend” hebben aangeduid. Beoogd wordt slechts, dat zij die vatbaar zijn voor deze interkosmische roep, zijn invloed zullen bemerken en ondergaan. Deze elementaire binding is voorwaarde voor al de arbeid, welke door de Universele Broederschap wordt verricht, en zij wordt absoluut verzekerd door de aanwezigheid van het geestvonkatoom.

Het geestvonkatoom, gelegen aan de top van het hartheiligdom, is krachtens zijn wezen, krachtens zijn structuur, geheel afgestemd op Lees verder

Gedeelten uit de boeken ‘Elementaire wijsbegeerte’ en ‘Het levende woord’ die zijn opgenomen in deel 1 van het boek ‘Mysteriën en uitdagingen van geboorte, leven en dood’

Alle 18 hoofdstukken van het nieuwe boek Mysteriën en uitdagingen van geboorte, leven en dood gaan vooraf aan een gedeelte uit het boek Elementaire wijsbegeerte van J. van Rijckenborgh of het boek Het levende woord van Catharose de Petri’. Hieronder volgen de negen van die tekstfragmenten uit het eerste deel ‘Mysteriën van geboorte, leven en dood’.   

1. Het woord aannemen

De Logos bewijst zich steeds door middel van zijn schepping en schepsel. En wanneer men nu ontdekt op welke wijze hij zich door zijn schepping en schepsel bewijst, dan realiseert men zich tevens het goddelijk reddingsproces, zoals ook dát zich aan ons wil openbaren.

Zulk een openbaren kan nimmer worden vastgelegd in één boek. Daarom blijft de mens die het pad van de mysteriën betreedt altijd leerling; zijn kennis loopt altijd achter bij de openbaring. En wanneer een student zich vastklampt aan kennis en de openheid voor ‘open’-baring mist, dan wordt hij gegrepen door Lees verder

Jacob Slavenburg over Gilles Quispel, een eminent kenner van de gnostiek

Gilles Quispel is heel belangrijk geweest in mijn leven. In Utrecht studeerde ik geschiedenis, met als bijvakken kunst- en godsdienstgeschiedenis. Voor dat laatste studeerde ik af bij Roel van den Broek in de gnostiek, zoals het zo feestelijk op mijn bul prijkt.

Bij de presentatie in de schouwburg van Tilburg van een boek dat ik over de gnosis had geschreven, ontmoette ik Gilles Quispel. Het verwonderde mij dat Lees verder

Gilles Quispel, onderzoeker en vertaler – lezing van Roelof van den Broek

God is geestig_Symposion 38_def_front 500

BESTEL ‘GOD IS GEESTIG’

Mijn eerste kennismaking met Gilles Quispel (1916-206) was in juni 1952. Ik deed eindexamen gymnasium, hij was gecommitteerde voor de klassieke talen. Hij was toen 36 jaar oud en nog maar kort hoogleraar in de geschiedenis van de oude kerk tot 800 in Utrecht. In september van datzelfde jaar ontmoette ik hem opnieuw, toen ik theologie ging studeren in Utrecht.

De theologische faculteit had toen zes zogeheten staatshoogleraren, van wie de twee jongste wetenschappelijk gezien met kop en schouders boven de andere uitstaken. Dat waren Gilles Quispel en Lees verder

Prof. Gilles Quispel over de Gnosis, de derde component van de Europese cultuurtraditie

Quispelquote 1

De kerken verkondigen het geloof. Dat geloof gaat terug op Golgotha en de Sinaï.

Onze wijsgeren gaan uit van de rede. Volgens hen kan alleen het verstand de waarheid kennen. Van Oxford tot Berkley heerst in Academia het logisch positivisme, een vorm van rationalisme. Van Berlijn tot Wladiwostok heerst een andere vorm van rationalisme. Deze eredienst der rede heeft in het Westen altijd bestaan, ook in de middeleeuwen. Hij gaat terug op Athene en Ionië. De Grieken hebben de logos ontdekt.

Naast deze twee heeft altijd een derde stroming in het Westen bestaan, de gnosis. De Gnosis ontstond in Lees verder