3 van 5 – Leven in liefde – hoofdstuk 3 van module 37 Innerlijke Bron

EENHEIDVRIJHEIDWAARHEIDGERECHTIGHEID

Het derde hoofdstuk van de cyclus Innerlijke Bron van de School van het Rozenkruis (module 37, Leven in eenheid, vrijheid, liefde) gaat over liefde

De mens zoekt niet slechts naar het durende leven en naar bezit, doch ook en vooral naar liefde, al begrijpt hij haar verheven wezen niet. De liefde, dat wil zeggen De Liefde, is tenslotte de grote, de enige levensvervulling. ’Al ware het dat ik alles bezat en alles beheerste en alle goede werken deed, maar ik had de liefde niet, zo had en was ik niets.’
J. van Rijckenborgh, Alchemische Bruiloft deel 2 hoofdstuk 14

De liefde wordt al eeuwen bezongen vanaf de tijd van de hoofse liefde, indertijd door troubadours. Via de Beatles met hun overbekende ‘All You Need is Love’ tot op de hitlijsten van vandaag, wordt zowel liefdesgeluk als liefdesleed bezongen in duizendvoud. De liefde in haar diverse uitingsvormen is zo alomvattend aanwezig in onze cultuur, dat we bijna zouden vergeten dat dit niet altijd zo is geweest. Buiten de kathaarse ‘kerk van liefde’ in Occitanië, waarbinnen het Johannes-evangelie zo’n prominente plaats innam, is er in de theologische beschouwingen van de middeleeuwen nauwelijks aandacht voor liefde.

Voor de gemiddelde middeleeuwer, die nog maar net aan het herstellen was van de pestepidemieën, die ze beschouwden als een straf voor begane zonden, waren uitspraken als ‘God is licht en in Hem is in het geheel geen duisternis’ (1 Johannes 1:5) en ‘God is Liefde’ (1 Johannes 4:7-21) heel wat minder herkenbaar dan het oudtestamentische beeld van een God die van zijn volk vooral boetedoening verwachtte. Zowel in de geschriften moderne devotie (eind veertiende eeuw) als de reformatie (begin zestiende eeuw) komt het woord ‘liefde’ nauwelijks voor, maar woorden als boete, straf en loutering veel vaker en we bespeuren daar in Nederland op religieus gebied nog de naweeën van.

Rozenkruisersgeschriften

Hoeveel anders wordt het wanneer begin zeventiende eeuw in Zuid-Duitsland de eerste rozenkruisersgeschriften opduiken. In De Alchemische Bruiloft van CRC. (Christian RosenCreutzChristiaan Rozenkruis) anno 1459 treffen we op de vijfde dag het ‘liefdeslied van de nimfen’ aan:

1 Niets is zo schoon op aarde, als liefde, puur en rein.
Laat ons als godenzonen elkaar tot zegen zijn.
Dat onze zang de koning ere!
Dat gans de zee in vreugd verkere!
Wij vragen – antwoordt gij!

II Wat bracht tot leven ons weleer? – De liefde.
Wat schonk ons de genade weer? – De liefde.
Waaruit zijn wij geboren? – Uit liefde.
En hoe gaan wij verloren? – Zonder liefde.

III Wat was het dat ons leven doet? – De liefde.
Waarom toch werden wij gevoed? – Uit liefde.
Wat zijn wij onze ouders schuldig? – De liefde.
Waarom zijn zij steeds zo geduldig? – Uit liefde.

IV Wat doet ons overwinnen? – De liefde.
Hoe kan men liefde vinden? – Door liefde.
Waar treft men goede werken aan? – In liefde.
Wie smeedt de twee tot één tesaam? – De liefde.

V Laat helder nu allen, de liederen schallen, de liefde ter ere.
Zij zal zich vermeêren in onze koning en koningin.
Hun lichaam is hier, hun ziel vloot heen.

VI Als wij het beleven, God zal ons geven dat wij hen
– die door liefdesmacht werden gescheiden met grote kracht –
door liefdesvlam, in gelukkig pogen,
ook weer tezamen brengen mogen.

VII Dan zal,
in alle eeuwigheid,
dit grote leed aan vele jongeren doorgegeven,
verkeren tot vreugd,
al koste het duizend jaren tijd.

BESTEL DE ALCHEMISCHE BRUILOFT DEEL 2

Vijfpuntige ster

In de Alchemische Bruiloft van CRC wordt op allegorische wijze de inwijding in zeven symbolische dagen of fasen beschreven van een zekere CRC (Christian RosenCreutz). Deze ontvangt een uitnodiging tot ‘opgang tot de berg waarop drie tempels staan’, waar het alchemisch huwelijk plaats zal vinden tussen de koning en de koningin.

Op de vijfde dag van dit verhaal daalt Christiaan Rozenkruis af in een graftempel en ziet daar de schijnbaar levenloze vrouwe Venus, godin van de liefde, in al haar schoonheid. Deze vrouwe Venus dient weer te worden gewekt. Wat betekent de vijfde dag hier? Vijf is het getal van de ziel, vaak gesymboliseerd door een vijfpuntige ster, een ster die uitgaat boven de viervoudige stof. De viervoudige stof wordt klassiek onderscheiden in de elementen aarde, lucht, water en vuur.

Het boek Mysteriën en fakkeldragers van het Rozenkruis van André de Boer, stelt dat in dit kader het jaartal 1459 veelzeggend is. Uit het getal 1, de eenheid, komt alles voort. Het getal 4 staat voor de viervoudige stoffelijkheid.

    1. scheikundig-stoffelijk: het stoffelijke leven en het materiële
    2. etherisch-stoffelijk: de levenskracht en energie
    3. astraal-stoffelijk: het gevoelsleven, de emoties
    4. mentaal-stoffelijk: het gedachteleven, het denken

Universele liefde

Wat is dan de kern van de betekenis, de zogenaamde ‘kwintessens’, van de vijfde dag van de alchemische bruiloft? Het is de waarachtige, universele liefde zelf. Deze liefde nu wordt de vijfde ether of levenskracht genoemd. Deze allesomvattende liefde is niet uit de vier andere elementen te verklaren, maar wordt uit de 1, het ene of de eenheid, uit het goddelijke geboren.

In onze momentele situatie komt het erop neer dat we, als we deel willen krijgen aan deze liefdekracht, ‘wedergeboren’ dienen te worden uit de één, uit het ene. De oorspronkelijke, eeuwige ziel in ons is nog onbewust, slapend zou je kunnen zeggen, en kan alleen gewekt worden door de liefde zelf, door de vijfde ether. Je kunt de wedergeboorte van de ziel dus niet met een of meer van de vier aardse elementen tot leven brengen, bijvoorbeeld met zuivere gedachten. Wel is het zo dat de wedergeboren ziel doorwerkt in de vier elementen. Poëtisch gezegd is het zo dat de ziel, de vijfde ether, aan alles een nieuwe glans geeft.

J. van Rijckenborgh heeft de Alchemische Bruiloft uitvoerig becommentarieerd. Uit zijn commentaar op de vijfde dag citeren we:

Daal daarom in tot het hart van de goddelijke kernkracht in de mens. Zalig die mens die, zijn armoede beseffend, hunkert naar de geest en dientengevolge het pad tot de bevrijding vindt. Wie op dit pad de morgenstond van de vijfde dag beleeft, zal op een gegeven moment de koninklijke schat vinden en met eigen ogen aanschouwen, namelijk de Venus der mysteriën in onthulde werkelijkheid, volmaakt en onbeschrijfelijk schoon en zo bovenaards en onaantastbaar van wezen, dat CRC als aan de grond genageld stond. Dit mysterie te wekken is het doel van de Vijfde Dag. Die liefde Gods vrij te maken is de opdracht voor de nieuwe priesterlijke wil.
Uit: Alchemische Bruiloft deel 2

De wonderbloem

Op de dag dat CRC aan zijn reis begint is hij 9 x 9 = 81 jaar oud. Net als de Chinese wijze Lao Zi, aan wie de Daodejing toegeschreven wordt, 81 jaar in de buik van zijn moeder woonde. Hij kwam als volledig volwassen en met de lange witte baard en haren van een grijsaard tevoorschijn uit de oksel van zijn moeder, die de naam ‘Lee’ droeg, wat pruimenbloesem betekent. Uit het hart van de bloem, uit het hart van de berg waarin het huisje van CRC uitgehouwen was, komt de wijze tevoorschijn.

Uit ons hart, waarin de wonderbloem als een zaadkorrel verscholen ligt, komt het nieuwe voort, wordt de vijfde ether, de liefde, geboren. De rozenkruisers spreken ook wel over deze wonderbloem als ‘de roos van het hart’.

In het hartheiligdom van de mens ligt een machtige, alles verwerkelijkende kracht verborgen, namelijk de kracht en de macht van de liefde, waarvan gezegd wordt dat zij God zelf is en waarvan 1 Korinthe 13, in een loflied uitbrekend, een heerlijk getuigenis geeft. Het is de kracht die in waarheid de kernkracht van de godmenselijke staat moet worden genoemd. Deze kernkracht wordt in de universele leer het spirituele middelpunt van de microkosmische mens genoemd, de godsvonk, verzonken in de natuur.
Uit: J. van Rijckenborgh, Alchemische Bruiloft deel 2

‘Bitter-sweet love’

In de rozenkruisersgeschriften spat het woord ‘liefde’ welhaast van iedere pagina, om via de periode van de romantiek feitelijk nooit meer weg te gaan. Mede dankzij mensen als Mozart en Goethe, die beiden de Alchemische Bruiloft goed kenden. En daar plukken wij nu de vruchten van; zuivere vruchten, maar ook zowel ‘bitter als mierzoet’.

Niet dat we nu een beetje ‘zuur’ willen gaan doen. De liefde is wel degelijk fantastisch en vol schoonheid. Denk je eens een wereld in zonder liefde. Liefde is een primaire levensbehoefte. Een soms buitengewoon diep ervaren gevoel van verbinding en welbevinden, wanneer je je in de directe omgeving van het object van jouw liefde bevindt. Zelfs de gedachte eraan kan ons
al met warmte vervullen: de liefde voor onze kinderen, voor onze partner, voor onze vrienden. We spreken ook van liefde voor ons werk, de liefde voor muziek, voor de natuur en sommigen houden van auto’s of van appeltaart. Maar meestal hebben we het over iets, of iemand waar je met hart en ziel aan bent toegewijd, met passie over kunt vertellen en waar je niet buiten denkt te kunnen.

Hier raken we aan een teer punt, je zou kunnen zeggen aan een schaduwzijde van de liefde, namelijk dat wij haar helemaal niet kunnen missen. Hechtingsproblematiek ontstaan in de vroege jeugd, draag je je leven lang met je mee. Jonge kinderen kunnen zelfs ziek worden door gebrek aan liefdevolle aanraking. Liefdesverlies en de diepe eenzaamheid die daarmee samenhangt, leidt tot fysiologische stressverschijnselen en werkt negatief door op ons immuunsysteem.

Eenzaamheid is een groot leed, dat steeds meer voorkomt nu onze samenleving zo sterk geïndividualiseerd is geraakt. Daarom kan het hebben van een hondje of een kanarie zomaar tien jaar levensverlengend uitwerken. Maar de ongemakkelijke waarheid is dat alles in dit leven tijdelijk is. En dat het diepste leed dat we in ons leven ervaren, bijna altijd voortkomt uit het verlies van juist dat wat, of diegene die, ons ooit zo buitengewoon dierbaar was. Hoe meer je je aan iets of iemand hechtte, hoe groter het leed.

Liefde als emotie

Liefde is een kracht die opwelt uit ons hart, die ons kan overspoelen, overweldigen als een hevige emotie. Maar liefde kan ook in ons opklinken als een stille kracht, als een diep verlangen. In essentie gaat het om iets magisch. Kijk eens naar een oma of opa die de kleinkinderen gadeslaat, naar de moeder die over het wiegje gebogen staat, naar het verliefde stelletje dat elkaar in de ogen kijkt, naar kleuters die elkaar met volle overgave omarmen, naar de man die zijn hondje knuffelt. Ze lijken wel licht te geven. Hun ogen sprankelen van zuivere liefdekracht. Het liefdelicht dat opwelt uit ons binnenste, wil zich naar zijn aard uitdrukken in de wereld om ons heen. En al dat licht richt zich op dat ene object van onze liefde. Liefde maakt alle dingen mooi. Liefde maakt blind. Háár krullen lichten net iets mooier op in het zonlicht dan die van andere vrouwen. Zijn ogen zijn de mooiste van alle mannen in de hele wereld.

Maar wat als de liefde van je leven, zijn of haar liefde niet meer op jou, maar op een ander projecteert? En wat te denken van mensen die alles overhebben voor religie, volk en vaderland? Is dat geen toewijding geboren uit liefde? Wat een leed is er niet voortgekomen uit doorgeschoten vaderlandsliefde of geloofstoewijding, uit nationalisme en fundamentalisme. Een toewijding die maar al te snel verwordt tot fanatisme en dan in soms zelfs tot geweld leidt. Zo slaat liefde maar al te vaak om in haar tegendeel, in woede, in haat, of uiteindelijk zelfs in totale onverschilligheid. Hoe zijn de Bijbelse uitspraken ‘God is licht en in Hem is in het geheel geen duisternis’ en ‘God is Liefde’ uit het Evangelie van Johannes daarmee te rijmen?

God ís licht, God ís liefde

Wat is toewijding zonder liefde, zachtmoedigheid en geduld? We citeren weer J. van Rijckenborgh:

De liefde die van God is, is geen weekmakende, emotionele gevoelswerking, doch een goddelijke wilskracht om zich door zichtbare schepping te openbaren. Daarom wordt de liefde de tweede straal van de godheid genoemd.
Uit: Alchemische Bruiloft, deel 2

De liefde is een scheppende en openbarende kracht en wordt in het citaat de tweede straal van de godheid genoemd. In de Bijbel wordt gesproken over een God die licht ís, God die liefde ís. Licht en liefde zijn geen eigenschappen, maar zijn een wezenswerkelijkheid.

Allereerst willen we met nadruk stellen dat het hier om een onpersoonlijke liefdekracht gaat. Dat klinkt wellicht wat kil, maar na het voorafgaande kunnen we dit nu wellicht verstaan als: zonder aanzien des persoons, geen onderscheid makend, niemand uitzonderend of afwijzend, als ‘de zon’ stralend over ‘goeden en bozen’. Er wordt dan ook wel gesproken over ‘zonne- inwijding’. De liefde is een kracht die ons voortstuwt tot opgang.

Een levensbron

Maar waar er in onze wereld van tegenstellingen steeds krachten zijn die alle opgang weer tenietdoen, zo is er ook een liefdekracht die níet gebonden is aan het spel van tegenstellingen, aan de vergankelijkheid. Een kracht die als een levensbron ons aanzet tot opgang, tot verdergaan, in weerwil van alle weerstand en tegenstand.

Liefde, in de ware zin van het woord, is een elektromagnetische kracht, een straling, die de idee van verwantschap en sympathie tot uitdrukking brengt. De straal van de liefde wordt dan ook in de universele leer ‘de van het Ene onafscheidbare straal’ genoemd, die zich alleen kan verenigen met de ziel. Het is een actieve goddelijke kracht, die het kenmerk draagt van de zee van de levensvolheid, met haar signaturen van genade en barmhartigheid.
Uit: J. van Rijckenborgh, Alchemische Bruiloft deel 2

Deze transformerende kracht is altijd zachtmoedig. Haar stem schreeuwt niet. Zij forceert niets. Zij strijdt niet. Zij wenkt slechts. Zij wacht geduldig, desnoods eonen lang, want zij heeft de
tijd. Zij is boven tijd verheven. Daarom is succes voor haar ook op voorhand verzekerd en zal zij liefdevol wachten. Totdat voor ons eindelijk het moment gekomen is dat wij eraan toe zijn deze innerlijke bron van liefdekracht, zoals deze opwelt uit ons hart, te wijden aan de goddelijke genade en barmhartigheid. En dan vindt er een wonderlijk ontvonken plaats.

Welke centrale wet regeert het ganse al? Het is de kracht van de universele liefde, het goddelijk beginsel, dat in ieder schepsel verzonken ligt. Van dit goddelijke beginsel van de liefde gaat een straling uit die het hele wezen aandoet. Deze radiatie is tweevoudig, zij heeft twee aanzichten, die in hun samenwerking scheppend en barend zijn, dus tot resultaat leiden, namelijk tot zelfverwerkelijking. Het is de radiatie van de altijd en alomtegenwoordige, in ons allen verzonken universele goddelijke liefdekracht.
Wie het pad van Christiaan Rozenkruis gaat, maakt in zichzelf drie zeer positieve, nieuwe, reine krachten vrij. Deze drie vormen dus letterlijk de vruchten van de liefde Gods én van de zich aan deze liefde overgevende natuurgeboren mens. Deze vruchten, die eveneens versmelten, worden opgevangen in drie kleine gouden bekkens, namelijk het bloed, de zenuwether en de interne secretie. Voorwaar: allen die déze liefde aannemen, schenkt zij de kracht wederom kinderen Gods te worden!
Uit: J. van Rijckenborgh, Alchemische Bruiloft deel 2

Alchemische Bruiloft

En zo veranderen wij dan in een mens ‘die door God gebruikt kan worden’. God gaat spreken in de mens. Zo vindt in ons een omzetting plaats, die het ons mogelijk maakt mee te bouwen aan het grote scheppingsplan. In De Alchemische Bruiloft wordt dit beschreven door het huwelijk, de vereniging van de koning en de koningin. Zo maakt de geest zich kenbaar door middel van de wedergeboren ziel in de mens.

Wie het proces van de gnostieke omzetting en bewustwording binnentreedt, gaat dus letterlijk en lijfelijk een alchemisch transmutatieproces binnen, een proces
in toenemende hittebrand van de liefde, waarin de lagere metalen in de hogere worden omgezet, totdat ten slotte het pure goud verkregen zal zijn.
Uit: J. van Rijckenborgh, Alchemische Bruiloft deel 2

Tot slot nogmaals het liefdeslied van de nimfen uit De Alchemische Bruiloft van Christiaan Rozenkruis, dat we, door J. van Rijckenborgh teruggebracht tot zijn essentie, nu wellicht op een nieuwe manier zullen begrijpen:

I Niets is zo schoon op aarde,
als liefde, puur en rein.
Laat ons als godenzonen elkaar tot zegen zijn.
Dat onze zang de koning ere!
Dat gans de zee in vreugd verkere! Wij vragen – antwoordt gij!

Er is niets schoner en verhevener dan de goddelijke liefde.

II Wat bracht tot leven ons weleer?
De liefde.
Wat schonk ons de genade weer?
De liefde.
Waaruit zijn wij geboren? Uit liefde.
En hoe gaan wij verloren? Zonder liefde.

De al-openbaring gewordt uit de goddelijke liefde.

III Wat was het dat ons leven doet?
De liefde.
Waarom toch werden wij gevoed?
Uit liefde.
Wat zijn wij onze ouders schuldig?
De liefde.
Waarom zijn zij steeds zo geduldig?
Uit liefde.

Wat zijn wij God en onze naasten verschuldigd?
De daadwerkelijke straling dezer liefde.

IV Wat doet ons overwinnen?
De liefde.
Hoe kan men liefde vinden?
Door liefde.
Waar treft men goede werken aan?
In liefde.
Wie smeedt de twee tot één tesaam?
De liefde.

Hoe kan de wereld en het kwaad worden overwonnen?
Uitsluitend door de goddelijke liefde.

V Laat helder nu allen
de liederen schallen,
de liefde ter ere.
Zij zal zich vermeêren
in onze koning en koningin. Hun lichaam is hier,
hun ziel vloot heen.

Wie zingen het verheven lied der liefde?
Zij die in het koningschap van de geest ontstegen zijn.

VI Als wij het beleven,
God zal ons geven dat wij hen –
die door liefdesmacht werden gescheiden met grote kracht –
door liefdesvlam, in gelukkig pogen
ook weer tezamen brengen mogen.

Daarom is er één bede in het hart van allen die deze liefde ervaren:
Dat alles en allen die van God gescheiden zijn,
de éénmakende liefdestroom zullen binnengaan.
Dan zal, in alle eeuwigheid, dit grote leed aan vele jongeren doorgegeven,
verkeren tot vreugd, al koste het duizend jaren tijd.
En dat zij zo in eeuwigheid de ware godmenselijke levensstaat zullen kennen.

DOWNLOAD 88 VAN DE 432 PAGINA’S (PDF)

BESTEL MYSTERIËN EN FAKKELDRAGERS VAN HET ROZENKRUIS

1 thought on “3 van 5 – Leven in liefde – hoofdstuk 3 van module 37 Innerlijke Bron

  1. Anneke

    Bedankt voor het publicarem via internet.ik hoor jullie spreken en muziek maken.

    Abraço van Anneke

    Reageren

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *